menu accessible_menu

Toegankelijkheidsopties

language
Cirkel Vierkant Driehoek
Specifieke onderwijsbehoeften

Specifieke onderwijsbehoeften

Soms heeft een leerling met specifieke onderwijsbehoeften speciaal onderwijs nodig (so). Niet alle gespecialiseerde ondersteuning in een school voor so valt onder de verantwoordelijkheid van het samenwerkingsverband. Dan is expertise en/of een toelaatbaarheidsverklaring nodig bij een andere (landelijke) partner. Dit geldt voor leerlingen die blind of slechtziend zijn (visuele beperking), en voor leerlingen die doof, slechthorend en/of een taalontwikkelingsstoornis hebben.

Vier clusters

Het SO is verdeeld in vier clusters:
• Cluster 1: onderwijs aan blinde en slechtziende kinderen.
• Cluster 2: onderwijs aan dove en slechthorende kinderen en kinderen met ernstige spraak-taalproblemen.
• Cluster 3: onderwijs aan kinderen met een lichamelijke of verstandelijke beperking en langdurig zieke kinderen.
• Cluster 4: onderwijs aan leerlingen gedragsproblemen en psychiatrische problemen.

Vaak hebben deze leerlingen ook nog andere hulpvragen. De meeste leerlingen met een visuele beperking gaan naar het reguliere onderwijs met extra ondersteuning. In Nederland bieden twee instellingen cluster-1-onderwijs en ondersteuning: Bartiméus en Koninklijke Visio.

Daarnaast kunnen leerlingen hier terecht die veel moeite hebben met communiceren. Er zijn een aantal instellingen die cluster-2-onderwijs en ondersteuning aanbieden: Kentalis, Auris, VierTaal en Vitus Zuid.

Deze vorm van onderwijs richt zich op leerlingen met een ontwikkelingsachterstand. De leerlingen hebben moeite met leren en meer hulp nodig. De groepen zijn klein waardoor de leerkracht meer in de nabijheid is. Er is structuur, duidelijkheid en visuele ondersteuning. Daarnaast kunnen leerlingen hulp krijgen bij algemene dagelijkse handelingen zoals werken aan zelfredzaamheid.

Er is een Toelaatbaarheidsverklaring (TLV) vanuit het Samenwerkingsverband Passend onderwijs Almere nodig.

Dit is voor leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben op sociaal-emotioneel gebied en/of gedrag. De leerroutes zijn hetzelfde als in het reguliere onderwijs. Ook kunnen leerlingen uitstromen naar alle richtingen van praktijkonderwijs t/m VWO. De lessen zijn vaak in een kleine groep met vaak 12-14 leerlingen en er is veel duidelijkheid, voorspelbaarheid en structuur. Dit is helpend voor de leerlingen die begeleiding nodig hebben op sociaal-emotioneel en gedragsgebied. Om naar het Speciaal Onderwijs te kunnen gaan is een Toelaatbaarheidsverklaring vanuit het Samenwerkingsverband nodig.

Speciaal voortgezet onderwijs

Het (voortgezet) speciaal onderwijs is er voor leerlingen die specialistische ondersteuning nodig hebben, die het regulier onderwijs of speciaal onderwijs (so) niet kan bieden. Leerlingen kunnen op het vso blijven tot en met het schooljaar waarin ze 20 jaar worden. Die periode kan langer zijn als daarmee de kans op een diploma of passende plek op de banenmarkt groter wordt. Daarvoor moet de Inspectie van het Onderwijs toestemming geven.

Clusters in het (voortgezet) speciaal onderwijs 

Het (voortgezet) speciaal onderwijs bestaat uit 4 clusters:

  • Cluster 1: blinde, slechtziende leerlingen;
  • Cluster 2: dove, slechthorende leerlingen of met een taal-spraakontwikkelingsstoornis;
  • Cluster 3: lichamelijk gehandicapte en/of verstandelijk gehandicapte en langdurig zieke leerlingen (somatisch);
  • Cluster 4: kinderen met psychische stoornissen en gedragsproblemen.

Cluster 3 en 4 scholen zijn onderdeel van de samenwerkingsverbanden passend onderwijs. Cluster 1 en 2 zijn landelijk georganiseerd.

Er zijn drie uitstroomprofielen in het vso:

  • Vervolgonderwijs (vmbo, havo, vwo);
  • Arbeidsmarktgericht;
  • Dagbesteding.